Hoe zorgen we dat de CO2-uitstoot van onze mobiliteit vergaand vermindert en we slim, schoon en veilig reizen? En dat voor zowel personen- als goederenvervoer. Deze vraagstukken uit het Klimaatakkoord werken de provincies Noord-Holland en Flevoland, de Vervoerregio Amsterdam en de gemeente Amsterdam uit in het Regionaal Mobiliteits- programma (RMP) Flevoland en Noord-Holland. Dit gebeurt in nauwe samenwerking met gemeenten, het Rijk, milieudiensten, werkgevers en brancheverenigingen. Want alleen met elkaar – en met reizigers, vervoerders en sectoren als de industrie – kunnen we de klimaatdoelen waarmaken: 55 procent minder CO2-uitstoot in 2030 en 95 procent in 2050. De ‘Menukaart duurzame mobiliteit’ toont welke maatregelen hiervoor ingezet kunnen en waar deze het meeste resultaat hebben. 

In Nederland zijn mobiliteit en het vrachtvervoer verantwoordelijk voor bijna een vijfde van de totale CO2-uitstoot. Flevoland en Noord-Holland nemen hiervan 15 procent voor hun rekening. Daarnaast zorgen luchtvervuilende stoffen als stikstof en fijnstof voor uitstoot. 

De komende jaren neemt de bevolking en bedrijvigheid in onze regio nog flink toe, en daarmee ook de mobiliteit en transport. Om klimaatverandering tegen te gaan en de kwaliteit van onze leefomgeving te verbeteren, moet het verkeer flinke stappen zetten om slimmerschoner en veiliger worden. Zo kunnen we ook gebruik blijven maken van een bijpassend, solide verkeersnetwerk. 

Gelukkig beginnen we niet bij nul. We werken al een aantal jaar aan slimme en duurzame mobiliteit en daarmee aan het ver- minderen van uitstoot. Maar om de mobiliteitsdoelen uit het Klimaatakkoord te realiseren, is veel meer nodig. In Noord-Holland en Flevoland willen we de CO2-uitstoot door mobiliteit tot 2030 terugbrengen tot maximaal 4,2 megaton*, en liefst nog minder. Het is tijd om samen door te pakken! 

Menukaart duurzame mobiliteit

Een belangrijk onderdeel van het RMP is de zogeheten ‘menukaart duurzame mobiliteit’. Dit instrument bevat twintig mogelijke maatregelen en maakt inzichtelijk in hoeverre die CO2-uitstoot verminderen en welke investeringen daarvoor nodig zijn. Het zijn maatregelen die zich richten op het verminderen van fossiele brandstoffen, het schoner maken van vervoer en het blijvend veranderen van gedrag. De menukaart toont ook de bijkomende effecten op leefomgeving, bereikbaarheid, verkeersveiligheid en geluid. Dit helpt organisaties onderbouwde afwegingen te maken en het draagvlak voor de maatregelen te vergroten. 

Het RMP wordt uitgewerkt voor drie deelgebieden: Noord-Holland- Noord (NHN), de Metropoolregio Amsterdam (MRA) en Flevoland Noordoost (FL-NO). Dit gebeurt voor wat de MRA betreft als onderdeel van de Uitvoeringsagenda Samen Bouwen aan Bereikbaarheid (SBaB). 

Planning en besluitvorming

De provincies Noord-Holland en Flevoland en de Programmaraad Samen Bouwen aan Bereikbaarheid hebben het Regionale Mobiliteitsprogramma, inclusief de menukaart Duurzame Mobiliteit vastgesteld. Het dagelijks bestuur van de Vervoerregio heeft het RMP voorlopig vastgesteld, de definitieve besluitvorming door de Regioraad volgt deze zomer. Dan is ook in kaart gebracht wat de verwachte CO2-vermindering is van duurzame mobiliteitsmaatregelen die nu al in deze regio worden uitgevoerd. Op dat moment is duidelijk welke extra inspanning elke organisatie moet nemen met behulp van de menukaart. 

Het programmaplan wordt elk jaar geactualiseerd en bestuurlijk vastgesteld, dus de aanvullende maatregelen uit de menukaart worden opgenomen in het RMP voor 2022.

Meer informatie

Meer informatie over is te lezen in de uitgebreide factsheet. Deze kunt u aan de rechterkant van deze pagina downloaden, onder het kopje ‘Publicaties’. Daar zijn de Menukaart Duurzame Mobiliteit, het RMP programmaplan en het onderzoeksrapport van CE-Delft/ TNO te downloaden. Voor vragen kunt u contact opnemen met programmamanager Björn Hutten en omgevingsmanager Annemiek van de Weerd.

Klimaatakkoord en Europese doelstellingen

Het in 2019 gesloten Klimaatakkoord is de Nederlandse uitwerking van het VN-klimaatakkoord van Parijs. Het doel: de opwarming van de aarde beperken tot ruim onder de 2 graden Celsius, bij voorkeur zelfs tot maximaal 1,5 graden. Op dit moment is de aarde al 1,1 graden opgewarmd, dus de urgentie is hoog. Voor de mobiliteitssector vertaalt deze doelstelling zich naar 55 procent minder CO2-uitstoot in 2030 en 95 procent minder in 2050. 

* Megaton en kiloton: hoeveel is dat? 

De afname van CO2-uitstoot wordt uitgedrukt in kiloton (kton) en megaton. Een kiloton is gelijk aan 1.000 ton, en een megaton aan 1 miljoen ton. Ter illustratie: 1 ton CO2  is de uitstoot van ongeveer 6.000 kilometer rijden in een dieselauto. Een kiloton is gelijk aan de uitstoot van zo’n 260 dieselauto’s - en een megaton aan 260.000 diesels - in een jaar. Een tot twee dagen thuiswerken levert 1.3 megaton besparing op.